Portekiz Vatandaşlık Şartları 2026: Türk Vatandaşları İçin Kaç Yıl?

Portekiz uzun süre Avrupa'da en hızlı vatandaşlık veren ülkelerden biriydi. 5 yıl yasal oturum yetiyordu ve bu, D7 ile D8'i Türkler için çekici kılan nedenlerden biriydi. 2026'da yasa değişti: Lei Orgânica n.º 1/2026 18 Mayıs 2026'da Portekiz resmi gazetesinde yayımlandı ve ertesi gün yürürlüğe girdi.

Bu sayfada değişikliği yasanın resmi metnine dayanarak anlatıyoruz. Konu yetişkinlerin Portekiz'de oturarak vatandaşlık kazanması. Evlilik ya da Portekiz'de doğan çocuklar gibi durumlar için farklı kurallar geçerli.

Türk vatandaşları kaç yılda Portekiz vatandaşı olabilir?

Yeni kurala göre, başvuru anında en az 10 yıldır Portekiz'de yasal olarak oturuyor olmanız gerekiyor. Yasa bu süreyi uyruğa göre ikiye ayırıyor:

AB ülkelerinin ve Portekizce konuşulan ülkelerin (Brezilya, Angola gibi) vatandaşları için 7 yıl
Diğer tüm ülkelerin vatandaşları için 10 yıl

Türkiye ikinci gruba giriyor. Yani 2026'da D7 ya da D8 ile Portekiz'e taşınan biri, şartları kesintisiz sağlarsa vatandaşlık başvurusunu en erken 2036 civarında yapabilir.

2026'da ne değişti?

Konu	Eski kural	Yeni kural (19 Mayıs 2026'dan beri)
Türk vatandaşları için gereken oturum	5 yıl	10 yıl
AB ve Portekizce konuşulan ülkeler	5 yıl	7 yıl
Oturum izni başvurusunda beklenen süre	2024'ten beri süreye sayılıyordu	Bu kural kaldırıldı
Dil ve kültür	Portekizce bilgisi	Portekizce, kültür, tarih ve ulusal semboller; test ya da sertifikayla
Ek şartlar	Yoktu	Hak ve ödevler ile devlet yapısı bilgisi, ilkelere bağlılık beyanı, geçim kapasitesi

Oturum süresi nasıl hesaplanıyor?

Yasa, Portekiz'de yabancılar mevzuatındaki herhangi bir vize, oturum belgesi ya da izinle yasal olarak bulunduğunuz dönemleri "yasal oturum" sayıyor.

Bu dönemlerin kesintisiz olması gerekmiyor, farklı dönemler toplanabiliyor. Ancak Türk vatandaşları için 10 yılın en fazla 12 yıllık bir zaman aralığı içinde tamamlanmış olması gerekiyor. Örneğin bir süre Portekiz dışında yaşadıysanız ve o dönemde oturum izniniz yoksa, toplam süreniz yine 12 yıl içinde 10 yılı doldurmalı.

Bir değişikliğe özellikle dikkat edin. 2024'te yasaya, oturum izni başvurusu yaptıktan sonra beklenen sürenin de hesaba katılacağını söyleyen bir kural eklenmişti. Yeni yasa bu kuralı kaldırdı. AIMA'da randevu ve karar beklemenin aylar sürebildiğini düşününce, bekleme süresinin nasıl sayılacağı belirsizleşti. Bu konu uygulama yönetmeliği ve idarenin uygulamasıyla netleşecek. Durumunuz sınırdaysa bir avukata danışmanızı öneririz.

Hangi şartlar aranıyor?

Yasanın 6. maddesine göre, başvuru anında şartların hepsini birlikte sağlamanız gerekiyor:

Portekiz hukukuna göre reşit olmak.
Yasal oturum süresini doldurmuş olmak. Türk vatandaşları için bu süre 10 yıl.
Portekizce dili, Portekiz kültürü, tarihi ve ulusal sembolleri hakkında yeterli bilgiyi test ya da sertifikayla kanıtlamak.
Portekiz vatandaşlığının getirdiği temel hak ve ödevleri ve Portekiz devletinin siyasi yapısını bilmek.
Demokratik hukuk devletinin temel ilkelerine bağlılığınızı resmi olarak beyan etmek.
Terör, şiddet içeren ya da organize suçlar, devlet güvenliğine karşı suçlar veya yasa dışı göçe yardım gibi suçlardan 3 yıldan uzun, kesinleşmiş bir hapis cezası almamış olmak.
Ulusal güvenlik için tehdit oluşturmamak.
BM ya da AB yaptırım listelerinde bulunmamak.
Kendi geçiminizi sağlayabilecek durumda olmak.

Portekizce ve kültür sınavı nasıl olacak?

Yürürlükteki uygulama yönetmeliği dil bilgisi için A2 seviyesini esas alıyor. Yeni eklenen kültür ve vatandaşlık bilgisi şartının nasıl ölçüleceğini, yani sınavın formatını, geçme notunu ve muafiyetleri ise güncellenecek uygulama yönetmeliği belirleyecek.

Yasa, hükümete yönetmeliği güncellemesi için 90 gün verdi. Ancak 5 Kasım 2026 itibarıyla güncellenmiş yönetmeliğin yayımlandığını resmi kaynaklarda göremedik. Sınavın ayrıntıları yönetmelik yayımlandığında netleşecek.

Daha önce başvuranlar ne olacak?

Yasanın 7. maddesi bu konuda açık: 19 Mayıs 2026 tarihinde devam eden başvurular eski yasaya göre değerlendiriliyor. Yeni kurallar bu tarihten sonra yapılan başvurulara uygulanıyor.

Henüz başvurmamış ama zaten Portekiz'de yaşayanlar için ise yeni süreler geçerli. Yasanın metnine göre 2026'dan önce taşınmış olmanız tek başına eski kuralın uygulanmasını sağlamıyor; belirleyici olan başvuru tarihi.

Türk vatandaşlığından çıkmak gerekiyor mu?

Hayır. Portekiz vatandaşlık yasası, başka vatandaşlığınızdan çıkmanızı şart koşmuyor. Türkiye de çok vatandaşlığa izin veriyor.

Yapmanız gereken, Portekiz vatandaşlığını aldıktan sonra bunu gösteren belgeleri nüfus müdürlüğüne ya da yurt dışındaysanız Türk konsolosluğuna ibraz etmek. İnceleme sonrasında nüfus kaydınıza çok vatandaşlığa sahip olduğunuz işleniyor (5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu, 44. madde).

Süresiz oturum ile vatandaşlık arasındaki fark ne?

Vatandaşlık için gereken süre uzadı, ama süresiz oturum izninin (autorização de residência permanente) kuralı aynı kaldı. Yabancılar yasasının 80. maddesine göre en az 5 yıldır geçici oturum izniniz olmalı ve temel düzeyde Portekizce bildiğinizi kanıtlamalısınız. Bunlara ek olarak başka şartlar da var. Ayrıntılar için süresiz oturum rehberine bakın.

Süresiz oturum, Portekiz'de süresiz yaşama ve çalışma hakkı verir. Ancak Portekiz pasaportu, seçme ve seçilme hakkı ve AB vatandaşlarının diğer AB ülkelerinde serbestçe yaşama ve çalışma hakkı vatandaşlıkla gelir.

Pratikte şu anlama geliyor: D7 ya da D8 ile gelen biri için 5. yıl hâlâ önemli bir dönüm noktası. Ama hedefiniz AB pasaportuysa, planınızı 10 yıl üzerinden yapmanız gerekiyor.

D7 ve D8'in kendisi hakkında bilgi için D7 rehberine ve D8 rehberine bakabilirsiniz.